'Devletin ekmekçilik sektörüne yönelik uygulamaları bizi zorluyor'

Undan Hayaller Ekmek Fırını sahibi Aslıhan Yılmaz ile Ekmeğin Sesi Dergisi'ne özel bir röportaj gerçekleştirdik.

Röportaj 02.12.2021, 17:16 02.12.2021, 17:16
'Devletin ekmekçilik sektörüne yönelik uygulamaları bizi zorluyor'

Elinin hamuruyla, erkek işine karışılmaz, denir ama, fırın sektöründe bu sözün tam olarak geçerliliğinin olmadığı düşüncesi, yavaş yavaş bayanlar arasında hakim olmaya başladı. Üsküdar’da yer alan Undan Hayaller Ekmek Fırını sahibi Aslıhan Yılmaz, üniversite hocalığının yanında, kurumsal firmalara danışmanlık yapan şirketi olmasına rağmen, fırıncılık sektörüne 4 yıldır hizmet vermeye başlamış.

Aslıhan hanım, kendinizi tanıtır mısınız?

Undan Hayaller Fırın’ın sahibiyim. Başka bir şirketimle de, İstanbul Büyükşehir Belediyesi, ETS Tur ve Ulusoy gibi bir çok kurumsal şirkete danışmanlık hizmeti veriyorum. Aynı zamanda Marmara Üniversitesi ve bazı üniversetelerde sözleşmeli öğretmenlik yapıyorum. 4 yıldır da fırıncılık sektöründe çalışmalara devam ediyorum.

Fırın sektörünü tercih etmenizin nedenleri nelerdir?

Sektörde 4 yıldır olan biri olarak diyebilirim ki, fırıncılık aslında bayanların işi… Fakat, özellikle hamurkarların çalışma saatleri ve yoğunlukları nedeniyle biraz daha erkeklerin tercih etmek zorunda kaldıkları bir sektör. Fırın sektörü ne yazık ki, erkeklerin egemenliğine geçmiş durumda. Neden böyle diyorum, şu anlamda; biz bayanlar doğası gereği daha disiplinli, daha tertipli, daha düzenliyiz. Erkeklerle çalışırken biraz daha zorlanıyoruz. Buraya bayan temizlik elemanı almak zorunda kalıyoruz ki, istenilen hijyen şartlarında üretim yapabilelim. Bu hizmet sektörü farklıdır. Bir personel alıyorsunuz, yetiştiriyorsunuz. Yetiştirdiğiniz eleman, daha farklı ücretlerle sizi bırakıp gidebiliyor. Bu sefer yeniden bir eleman yetiştirmek zorunda kalıyorsunuz. Siz ne kadar bayan yönetici de olsanız, ciddi bir duruş da sergileseniz sektör bazında bayanlar çok da kale alınmıyor gibi bir imaj var. Her ne kadar ben öyle olmasam da, dışarıdan baktığınızda ‘Aa, bayan nasıl olsa’ şeklinde bir ön yargısı var. Böyle olunca da, normal erkeğin çalışma sisteminin iki katına çıkabiliyor. Çünkü, o bir kere dediğinde yapılıyor, ama bir bayan söylediğinde 2-3 kere tekrar etmek zorunda kalıyorsunuz. Sektörde 4 yıldır bu sorunları yaşıyorum.

Son yıllarda sektörde yaşanan sorunlar malum… Bu konuda neler söylersiniz?

Benim girişimcilik ruhum var. Bu ruh, beni un fabrikası açmaya itiyor. Neden peki? Bence burada devletin de bir takım hatalı kararları var. Ekmeğin fiyatını sabitlerken, unu sabitlemediğinizde maliyetler artıyor. O zaman da kar edemiyorsunuz. Kar etmeyen bir şirketin de devam etmesi, ciddi anlamda zorluk çıkarıyor. Toplumda şöyle bir önyargı da oluştu; ‘pandemide fırınlar para bastı’ diye… Ama ne yazık ki, arka planda girdi maliyetlerinden yağ, maya, susamda fahiş fiyat artışlar var. Devletin özellikle ekmek sektöründeki uygulamaları bizi zora sokuyor.

Sizce ekmek fiyatı serbest olmalı mı?

Ya ekmek fiyatı sabit olmamalı, ya da girdiler de sabit olmalı! Eğer siz ekmeğin fiyatının sabit olmasını istiyorsanız, o zaman un fiyatına da aynı baskıyı uygulamalısınız. Çok basit bir matematik aslında; Girdide sürekli hareketli fiyat olup, satış fiyatının sabit kalması matematiğe de, hayatın olağan akışına da uymuyor. Halk Ekmek gerçeğini de unutmamak lazım. Bize burada baskı kurulurken, Halk Ekmek daha düşük fiyatlara ekmek satabiliyor. Bu da serbest rekabet kurallarına uymuyor. Neden? Çünkü, vergi, SGK, elektrik vs. bunlar aynı değil. Evet, halk ekmek desteklediğim bir proje, halka ucuz ekmek satıyor. Aynı şartlarda biz neden satmayalım. Bu neden devlet eliyle yapılsın? O zaman bize de aynı şartlar sağlansın. Biz de halka ucuz ekmek satalım. Ekmek benim için çok kutsaldır. Hem Türk toplumu olarak ekmeğe doyum noktasında doymayan bir toplumuz, hem de dini açıdan baktığımızda yere düşüp alnımıza koyup, öptüğümüz ekmeğin daha iyi koşullarda üretimini sağlayamıyoruz. Burada sadece bayanlar değil, erkekler de aynı koşulları sağlayabilir. Erkeklerin bakış açsından nasıl ki, araba kullanamadığımız söylenir, ama hepsi öyle değildir. Biz de bayan olarak daha detaycı, daha temiz olduğumuzu düşünüyoruz. O zaman bayan fırıncıların daha çok desteklenmesi gerekiyor. Halk ekmeğe verilen destek ve fırıncılara verilmiş olsa, iş gücü anlamında imkan sağlanmış olur. Maliyetler düşeceğinden halka da uygun fiyata ekmek arz etmiş oluruz.

Sektörün yeterince temsil edildiğini düşünüyor musunuz?

4,5 yıldır bu sektördeyim. Kimsenin bizimle ilgilendiğini şahsi olarak görmedim. Fırıncılar arasında birlikteliği de görmedim. İlk bu sektöre girdiğimde fırıncıların birbirine bağlı olduğunu düşünüyordum. Ama işin içine girdiğimde fırıncının düşmanı yine fırıncı olduğunu gördüm. Özellikle bakkal, zincir marketlere girdiğiniz anda herkes birbirini ezmek adına işler yapıyor maalesef… 90-95 kuruşa ekmek veriliyor. Ekmeğin maliyeti zaten 1 lira. (Bunu örnek olarak veriyorum tabi ki…) 1 liralık maliyeti 90 kuruşa satıyorsunuz. Ya, siz matematik bilmiyorsunuz! Fırıncılık sektöründe böyle bir sıkıntı da var. Bizim gibi kurumsal kişileri çalıştırmıyor, akrabalarını çalıştırıyorlar. Onların maliyetlerini hesaplamıyor. Karı bölüşüyorlar, böylece gideri sadece un ve maya ile hesaplıyorlar. Böyle fırıncılık yapılmaz. Bizim maliyet bedelimiz 1 lira mı, bizi kurtaran rakam 1.4 ise bütün fırıncılar bu fiyattan satmalı. Bu sefer de esnaf 1.4’ten almak zorunda kalacak.

Özellikle İstanbul’da 3 bin 500’e yakın fırın var. Bu kadar fırının açılması ne gibi sorunları doğuruyor?

Örnek vermem gerekirse, akşamları bazen bizim ekmeğimiz bitiyor. Ama, Üsküdar’da bir “X” fırının ekmeği var. O da onu çöpe atacak, ya da bayata verecek. Şöyle bir olay oluyor; “onun ekmeği bitti ben onun müşterisini alayım” diye… Amaç genelde böyle maalesef! Bunun çözümü var aslında. Biz, tost yapıp kullanabiliyoruz, galate unu yapıyoruz vs… Başka alternatifler de var. Bundan ziyade birlik içinde hareket edilse bu da olmaz. Yine burada fırıncı, fırıncıya zarar veriyor.

Fırın sahipleri yetişmiş eleman bulmakta zorlanıyor. Bunun çözümü nedir sizce?..

Bayan elemanların yetiştirilmesi adına bir kurs ve bir okul projem de vardı. Mesela, İSMEK gibi yerlerde de bu tür yerler bulamadık. En sonunda biz böyle bir yer açalım diye karar verdik. Kendimiz bayan işçi istihdam edelim, işi öğretelim… Belli dönemlerde sözleşmeli, 3 ay çıkmayacak şekilde bir iş imkanı sağlayalım. Halk ekmek yerine, aslında bunu belediyeler yapsa daha iyi olur. İşsizlik var deniyor, ben çalıştıracak işçi bulamıyorum. Artık bu sektör ‘yok olmaya’ doğru gidiyor. Neden? Çünkü, hamurkar yetişmiyor, kimse çırak olmak istemiyor, herkes usta olmak istiyor. Kalfa, yardımcı, pişirici yok… Sektörde birşeyler yapılacaksa İSMEK, belediyelerde bu sektöre eleman yetiştirecekse, halk ekmek’in yaptığı gibi kurslar açsa en azından biz de iş imkanı sağlarız. Bence asıl açık istihdam noktasında. Eleman yetişse biz zaten alacağız. Ben İŞKUR’a ve İSMEK’e başvuruyorum personel yok. Öyle bir noktaya geldik ki, çalışan için ‘nefes alsın’ yeter diyoruz artık!

Yorumlar (0)
26
açık
Namaz Vakti 01 Temmuz 2022
İmsak 03:29
Güneş 05:29
Öğle 13:13
İkindi 17:13
Akşam 20:47
Yatsı 22:38
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31

Gelişmelerden Haberdar Olun

@