Türkiye genelinde ekmek fiyatları yeniden gündemde. Ancak fırıncı esnafı, tartışmanın yalnızca satış fiyatı üzerinden yürütülmesinin sektörün içinde bulunduğu ekonomik tabloyu tam olarak yansıtmadığını belirtiyor.

Fırıncılar, yılbaşından bu yana un, maya, enerji, işçilik, kira ve dağıtım maliyetlerinde yaşanan artışların işletmeler üzerindeki yükü ciddi biçimde artırdığını ifade ediyor.

Un ve maya maliyeti yükseliyor

Ekmek üretiminin temel hammaddesi olan un fiyatlarında yaşanan artış, fırınların en önemli maliyet kalemlerinden biri olmaya devam ediyor.

Buna maya ve diğer yardımcı malzemelerdeki fiyat yükselişleri de eklendiğinde, üretim maliyetinin her geçen gün arttığı belirtiliyor.

Sektör temsilcileri, özellikle hammaddede yaşanan dalgalanmaların uzun vadeli fiyat planlamasını zorlaştırdığını ifade ediyor.

Enerji faturaları fırıncıyı zorluyor

Fırınların önemli giderlerinden biri de enerji maliyetleri.

Günün büyük bölümünde üretimin sürdüğü işletmelerde doğal gaz ve elektrik giderleri, toplam maliyet içerisinde ciddi bir pay oluşturuyor.

Fırıncı esnafı, enerji fiyatlarındaki her artışın doğrudan ekmek üretim maliyetine yansıdığını belirtiyor.

İşçilik maliyetleri de arttı

Fırıncılık, yoğun emek gerektiren sektörlerin başında geliyor.

Asgari ücretteki artışlar, SGK primleri ve diğer personel giderleri işletmelerin maliyetlerini yükseltirken, sektörde kalifiye eleman bulmak da giderek zorlaşıyor.

Özellikle usta ihtiyacının karşılanmasında yaşanan sıkıntılar, işçilik maliyetlerinin daha da yükselmesine neden oluyor.

Kira ve dağıtım giderleri de yük oluşturuyor

Üretim maliyetleri yalnızca fırının içindeki giderlerle sınırlı değil.

Dağıtım araçlarının yakıt giderleri, bakım masrafları ve iş yeri kiralarındaki artış da fırıncı esnafının bütçesini doğrudan etkiliyor.

Tüm bu giderler bir araya geldiğinde, ekmek satış fiyatı ile üretim maliyeti arasındaki farkın giderek daraldığı ifade ediliyor.

“Fiyat güncellemesi tercih değil”

Sektör temsilcileri, ekmek fiyatlarına yapılan artışların doğrudan kâr artışı şeklinde değerlendirilmemesi gerektiğini savunuyor.

Fırıncılar, maliyetlerin belirli bir seviyenin üzerine çıkmasının ardından fiyat güncellemesinin işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmesi açısından zorunlu hale geldiğini belirtiyor.

Uzun süre maliyet artışlarını kendi sermayelerinden karşılamaya çalıştıklarını ifade eden işletmeciler, bu yöntemin de sürdürülebilir olmadığını söylüyor.

Mahalle fırınları kapanma riskiyle karşı karşıya

Artan maliyetlerin karşılanamaması halinde özellikle küçük ve orta ölçekli mahalle fırınlarının ekonomik açıdan daha fazla zorlanabileceğine dikkat çekiliyor.

Sektör temsilcileri, fırınların kapanmasının yalnızca işletme sahiplerini değil, çalışanları ve yerel gıda arzını da etkileyeceğini belirtiyor.

Bu nedenle sektörün sürdürülebilirliği için maliyetlerin dikkate alındığı dengeli bir fiyat politikasının önem taşıdığı ifade ediliyor.

“Fırıncı da tüketici”

Fırıncı odaları ve sektör temsilcileri, kamuoyunda zaman zaman yalnızca ekmek fiyatının konuşulduğunu, ancak işletme sahibinin de artan yaşam maliyetlerinden etkilendiğini vurguluyor.

Fırıncıların da aile geçindirdiğini, personel çalıştırdığını ve çeşitli borçlarla mücadele ettiğini belirten sektör temsilcileri, ekmek fiyatında üretici ile tüketiciyi birlikte koruyacak bir denge kurulması gerektiğini savunuyor.

Sektör destek bekliyor

Fırıncı esnafı, üretimin sürdürülebilirliği için özellikle enerji, SGK, finansman ve hammadde maliyetleri konusunda destek mekanizmalarının güçlendirilmesini talep ediyor.

Sektörün temel beklentisi ise net: Vatandaşın uygun fiyatlı ve kaliteli ekmeğe ulaşması sağlanırken, üreticinin de zarar ederek çalışmak zorunda kalmadığı sürdürülebilir bir yapı oluşturulması.