Ekmek üretiminin temel girdilerinden biri olan mayada yaşanan fiyat artışı, fırıncı esnafının maliyet hesabını doğrudan etkiliyor.
2025’in ilk aylarında yaklaşık 700 TL seviyesinde satılan 10 kilogramlık maya kolisinin fiyatı, ekim ayı itibarıyla 900 TL seviyesine yükseldi. Sektör temsilcileri, yılbaşından bu yana artışın bazı dönemlerde yüzde 40-50 bandına ulaştığını belirtiyor.
Maya en hızlı artan giderlerden biri oldu
Fırıncılar, un ve enerji giderlerinin ardından maya fiyatlarının da hızla yükseldiğini ifade ediyor.
Ekmek üretiminde ortalama yüzde 2 oranında maya kullanıldığı belirtilirken, özellikle yüksek üretim yapan fırınlarda bu artışın günlük maliyete doğrudan yansıdığına dikkat çekiliyor.
Orta ölçekli fırına ayda yaklaşık 4 bin 700 TL ek yük
Günde yaklaşık 3 bin adet ekmek üreten orta ölçekli bir fırının, yalnızca maya fiyatındaki artış nedeniyle günlük ortalama 156 TL, aylık ise yaklaşık 4 bin 700 TL ilave maliyetle karşı karşıya kaldığı hesaplanıyor.
Bu rakamın üretim hacmi arttıkça daha da yükseldiği ifade ediliyor.
Un, enerji ve işçilikle birlikte baskı büyüyor
Maya fiyatlarındaki yükseliş tek başına değerlendirilmiyor.
Un, elektrik, doğal gaz ve işçilik giderlerindeki artışlarla birlikte toplam üretim maliyetinin giderek büyüdüğünü belirten fırıncılar, kâr marjlarının daraldığını söylüyor.
Birçok işletme, maliyet artışlarını doğrudan ekmek fiyatına yansıtmak istemediklerini ancak mevcut şartlarda destek mekanizmalarına ihtiyaç duyduklarını ifade ediyor.
Ekmek fiyatlarına yeni baskı
Fırıncı odaları, üretim maliyetlerindeki genel yükselişin ekmek fiyatlarına yansımaması için çözüm arayışını sürdürüyor.
Ancak sektör temsilcileri, özellikle yılın son çeyreğinde maya ve un fiyatlarında yeni artışlar yaşanması halinde ekmek fiyatlarının yeniden gündeme gelebileceğini belirtiyor.
“Sürdürülebilir üretim zorlaşıyor”
Fırıncılar açısından temel sorun yalnızca bugünkü maliyet artışı değil, fiyatların kısa süre içinde yeniden yükselme ihtimali.
Sektör temsilcileri, mayadaki artışın kontrol altına alınmaması ve diğer temel girdilerdeki yükselişin sürmesi halinde, üretimin mevcut fiyatlarla sürdürülebilirliğinin daha da zorlaşacağını ifade ediyor.
