İstanbul’da fırıncı esnafının yaşadığı sorunlara karşı yeni bir yapılanma olarak ortaya çıkan İstanbul Ekmek Üreticileri Platformu, çalışmalarını genişletmeye hazırlanıyor.

Platform Başkanı Fuat Zorlu, Ekmeğin Sesi’ne yaptığı özel açıklamalarda oluşumun neden kurulduğunu, İstanbul fırıncısının yaşadığı sorunları ve önümüzdeki dönemde izleyecekleri yol haritasını anlattı.

“Sorunlar yıllardır birikiyor”

İstanbul’daki ekmek üreticilerinin uzun süredir çözülemeyen sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirten Zorlu, yetki verilen kurumların bu sorunlara yeterli çözüm üretemediğini savundu.

Zorlu, “Her geçen gün katlanan ve fırınları kapanma noktasına getiren sorunlarımız var. Bunları çözebilmek için 39 ilçenin 36’sındaki fırıncı esnafımızla İstanbul Ekmek Üreticileri Platformu’nu kurduk” dedi.

Platformun herhangi başka bir amacı bulunmadığını vurgulayan Zorlu, çalışmalarının bugün yaşanan ve ileride ortaya çıkabilecek sektörel sorunların çözümüne odaklanacağını ifade etti.

“Temsil kurumları görevini yapıyor mu?”

Fırıncılar Odası, İstanbul Ticaret Odası ve Türkiye Fırıncılar Federasyonu’nun çalışmalarına yönelik eleştirilerde bulunan Zorlu, sektör temsilcilerinin fırıncı esnafının sorunlarını zamanında çözüme ulaştırıp ulaştıramadığının sorgulanması gerektiğini söyledi.

“İstanbul fırıncısına ‘Halinizden memnun musunuz, sorunlarınız zamanında çözülüyor mu, bugüne kadar hangi probleminiz çözüldü?’ diye sormak lazım” diyen Zorlu, mevcut temsil mekanizmalarının sahadaki fırıncıların beklentilerini karşılamadığını savundu.

Zorlu ayrıca İstanbul’daki fırıncıların önemli bir bölümünün Ticaret Odası’na bağlı tüccar statüsünde faaliyet gösterdiğini belirterek, sektör içerisindeki temsil yapısının parçalı olmasının sorunların çözümünü zorlaştırdığını ifade etti.

Balcı’nın açıklamasına tepki

Türkiye Fırıncılar Federasyonu Başkanı Halil İbrahim Balcı’nın, yılbaşına kadar ekmeğe zam yapılmayacağı yönündeki açıklamasını da değerlendiren Zorlu, açıklamanın İstanbul’daki fırıncılar arasında tepkiye neden olduğunu söyledi.

Zorlu, Balcı’nın kısa süre önce hammadde fiyatlarında ciddi artış olduğunu ve fiyat düzenlemesinin kaçınılmaz hale geldiğini söylediğini, ardından farklı bir açıklama yaptığını savundu.

“Fırıncı arkadaşlarımız bizi arayıp ‘Bizi batırmaya mı çalışıyorlar?’ diye soruyor” diyen Zorlu, platformun ortaya çıkışında sahadan gelen bu rahatsızlığın etkili olduğunu belirtti.

“Maliyet hesabı gerçek üretime göre yapılmalı”

İstanbul’da ekmek tarifelerinin belirlenmesindeki maliyet hesaplarının da yeniden ele alınması gerektiğini ifade eden Zorlu, küçük ve büyük ölçekli işletmelerin aynı hesap üzerinden değerlendirilmesine karşı çıktı.

İstanbul’daki birçok fırının günlük ortalama 2 bin ila 2 bin 500 ekmek ürettiğini belirten Zorlu, maliyet hesabının çok daha yüksek üretim kapasitesi üzerinden yapılmasının gerçeği yansıtmadığını savundu.

“30 bin ekmek üreten bir işletmeyle 2 bin ekmek üreten fırının maliyeti aynı olabilir mi?” diye soran Zorlu, küçük ölçekli mahalle fırınlarının üretim yapısına uygun gerçekçi bir hesaplama yapılmasını istedi.

“Fahiş fiyat istemiyoruz”

Platformun amacının yüksek fiyat talep etmek olmadığını belirten Fuat Zorlu, fırıncıların gerçek maliyetlerinin hesaplanmasını istediklerini söyledi.

Zorlu, “Hiç kimseden fahiş fiyat ya da hakkımız olmayan bir rakam istemiyoruz. Hesabımız yapılsın, yüzde 10 mu, yüzde 15 mi kâr marjı konulacaksa konulsun ve fiyatımız ona göre verilsin” ifadelerini kullandı.

36 ilçedeki fırıncıların platforma katılmasının temel nedeninin de bu olduğunu belirten Zorlu, tarifelerin sektörün gerçek şartlarına göre oluşturulmasını istediklerini vurguladı.

“15 TL bugün uygulanması gereken fiyat”

İstanbul Fırıncılar Odası ve İstanbul Ticaret Odası tarafından 240 gram ekmek için 15 TL fiyat talep edildiğini hatırlatan Zorlu, bu fiyatın kendi değerlendirmelerine göre bugünün maliyet şartlarını yansıttığını savundu.

Zorlu, yeni yıl öncesinde un, elektrik, doğalgaz, işçilik ve asgari ücrette oluşabilecek yeni maliyet artışlarının bu fiyatı kısa sürede yetersiz hale getirebileceğini belirtti.

Geçmiş yıllarda da tarife düzenlemelerinin geciktirildiğini savunan Zorlu, sektörün hak ettiği fiyatın zamanında verilmemesinin fırıncının kaybını büyüttüğünü ifade etti.

Halk Ekmek farkına dikkat çekti

Zorlu, yüksek üretim kapasitesine sahip bazı işletmelerin fiyat artışlarının sınırlı kalmasından küçük fırınlar kadar etkilenmediğini savundu.

Halk Ekmek ile piyasa fiyatı arasındaki farkın fazla açılmaması yönündeki yaklaşımın da fiyat politikalarında etkili olduğunu öne süren Zorlu, küçük mahalle fırınlarının üretim maliyetlerinin mutlaka ayrı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Un fiyatlarında indirim yok”

Federasyon Başkanı Balcı’nın un fiyatlarında indirim olduğu yönündeki açıklamalarına da karşı çıkan Zorlu, sahadaki fiyatların bunu doğrulamadığını savundu.

İstanbul’da günlük 2 bin civarında ekmek üreten birçok fırının unu 900 TL’nin üzerinde aldığını belirten Zorlu, un fiyatlarında 70-80 TL seviyesinde bir düşüş yaşandığı yönündeki ifadelerin gerçeği yansıtmadığını ileri sürdü.

Zorlu, “Fırıncı esnafına soruyoruz, un fiyatında indirim var mı? Böyle bir şey yok” dedi.

“Sorunumuz sadece ekmek fiyatı değil”

Platformun çalışmalarının yalnızca ekmek tarifesiyle sınırlı olmayacağını belirten Zorlu, sektörün personel, ruhsat devri ve kayıt dışı üretim gibi çok sayıda sorunla karşı karşıya olduğunu söyledi.

Personel sıkıntısının ciddi boyutlara ulaştığını ifade eden Zorlu, geçen yıla göre çok daha yüksek ücretler teklif edilmesine rağmen nitelikli çalışan bulmakta güçlük yaşandığını anlattı.

İlçe ilçe toplantı yapılacak

Fuat Zorlu, platformun önümüzdeki dönemde İstanbul genelinde ilçe toplantıları düzenleyeceğini açıkladı.

Fırıncı esnafıyla doğrudan bir araya geleceklerini belirten Zorlu, maliyetler, tarifeler, un fiyatları, personel ve ruhsat sorunlarını tek tek anlatacaklarını söyledi.

Platformun seçim hazırlığı yaptığı yönündeki iddiaları da reddeden Zorlu, “Benim iki yıl bekleyecek zamanım yok. Bizim şu anda acil çözüm bekleyen sorunlarımız var” dedi.

“İstanbul fırıncısını yanımızda istiyoruz”

Fuat Zorlu, açıklamasının sonunda İstanbul’daki fırıncılara birlik çağrısı yaptı.

“Biz kavga için yola çıkmadık. Haklı taleplerimizin karşılığını almak istiyoruz” diyen Zorlu, İstanbul fırıncısının platformun yürüttüğü hak arayışına destek vermesini istedi.

Zorlu, “Gerçeği fırıncıya anlatacağız. İstanbul’da oynandığını düşündüğümüz bu oyunu bozacağız. İstanbul Ekmek Üreticileri Platformu’nun görevi budur” ifadelerini kullandı.

Röportaj: Oğuzhan KAPLAN